THỦ TỤC KẾ TOÁN DOANH NGHIỆP

1. Đăng ký chế độ kế toán:

1.1. Cơ quan giải quyết: Bộ Tài Chính hoặc cơ quan được Bộ Tài Chính ủy quyền (Ban quản lý các KCN).

1.2. Hồ sơ thủ tục:

(Theo Thông tư số 60 TC/CĐĐT ngày 01/9/1997 của Bộ Tài chính ).

1.2.1.Hồ sơ đăng ký gồm có:

- Công văn đăng ký chế độ kế toán (theo mẫu phụ lục số 01 Thông tư 60/TC-CĐKT).

- Giấy phép đầu tư (Bản sao có công chứng )

- Chỉ định bổ nhiệm kế toán trưởng của Hội đồng Quản trị hoặc Tổng Giám đốc, hợp đồng lao động ký kết giữa kế toán trường với Tổng Giám đốc, Giám đốc doanh nghiệp.

- Các chứng chỉ nghiệp vụ, chuyên môn (văn bằng tốt nghiệp), chuyên ngành kế toán tài chính ; chứng nhận đã qua chương trình bồi dưỡng kế toán trưởng (có công chứng). Văn bằng nghiệp vụ chuyên môn bằng tiếng nước ngoài phải được chứng nhận bởi cơ quan công chứng.

- Tài liệu giải trình chế độ kế toán áp dụng (trường hợp bổ sung, thu gọn, sửa đổi hệ thống chế độ kế toán doanh nghiệp Việt Nam hoặc xin áp dụng chế độ kế toán thông dụng khác).

1.2.2. Các trường hợp dưới đây, ngoài hồ sơ nêu trên, cần bổ sung:

- Trường hợp đề nghị bổ sung, sửa đổi hoặc cụ thể hóa hệ thống chế độ kế toán Việt Nam áp dụng tại doanh nghiệp: Bổ sung văn bản chi tiết của nội dung đề nghị sửa đổi, bổ sung trong hệ thống chứng từ kế toán, hệ thống tài khoản kế toán, hệ thống sổ kế toán, phương pháp hạch toán kế toán, hệ thống báo cáo tài chính.

- Trường hợp áp dụng chế độ kế toán thông dụng khác: Văn bản giải thích rõ lý do lựa chọn ; đồng thời gởi kèm bộ tài liệu:

+ Các chính sách, nguyên tắc và chuẩn mực kế toán áp dụng.

+ Danh mục chứng từ kế toán áp dụng. Riêng đối với hóa đơn tự in, ngoài việc trình trong hồ sơ đăng ký hệ thống chế độ kế toán, doanh nghiệp phải gởi cho Tổng Cục Thuế để đăng ký và được chấp nhận.

+ Danh mục hệ thống tài khoản kế toán (mã, tên, tính chất) được phân loại theo đúng các nguyên tắc phân loại tài khoản, kèm theo tài liệu giải thích về nội dung, phương pháp hạch toán.

+ Danh mục của hệ thống sổ sách kế toán áp dụng. Giải thích phương pháp ghi chép.

+ Danh mục các hệ thống báo cáo tài chính, kèm theo mẫu và giải thích phương pháp tính toán và lập các chỉ tiêu trong các báo cáo tài chính. Hệ thống báo cáo tài chính gồm Bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả kinh doanh, báo cáo tiền tệ, thuyết minh báo cáo tài chính.

Số bộ hồ sơ gởi đến Bộ Tài chính hoặc Ban quản lý các KCN gồm 04 bộ (được đóng quyển):

Các hồ sơ đăng ký hệ thống chế độ kế toán được chấp thuận sẽ được đóng dấu đã đăng ký trước khi lưu hành.

2. Nguyên tắc hoạt động kế toán:

- Các doanh nghiệp, tổ chức phải áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp Việt Nam ban hành theo Quyết định số 1141 TC/QĐ-CĐKT ngày 01/11/1995. Bộ Tài chính sẽ xem xét để các doanh nghiệp, tổ chức mới thành lập, hoặc các doanh nghiệp, tổ chức đang hoạt động tiếp tục áp dụng chế độ kế toán khác trong các trường hợp sau: Doanh nghiệp, tổ chức hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh mới hình thành ở Việt Nam, hoặc thuộc lĩnh vực kinh doanh chưa có quy định, hướng dẫn về kế toán, Ngân hàng, chứng khoán, thuê mua tài chính.

- Đơn vị tiền tệ sử dụng trong ghi chép kế toán là Đồng Việt Nam. Doanh nghiệp có thể sử dụng đơn vị tiền tệ nước ngoài để ghi sổ kế toán và lập báo cáo kế toán nhưng phải đăng ký trong chế độ kế toán xin áp dụng và được Bộ Tài chính chấp thuận.

- Đơn vị đo lường là đơn vị đo lường chính thức của Việt Nam. Các đơn vị đo lường khác phải quy đổi ra đơn vị đo lường chính thức của Việt Nam. Doanh nghiệp có thể sử dụng thêm đơn vị đo lường phụ để ghi sổ kế toán.

- Việc ghi chép kế toán thực hiện bằng chữ số ả rập và bằng tiếng Việt Nam hoặc đồng thời bằng tiếng Việt nam và một tiếng nước ngoài thông dụng khác, phải được ghi trong Điều lệ của doanh nghiệp và trong đăng ký chế độ kế toán.

- Báo cáo tài chính của doanh nghiệp trước khi nộp và công bố công khai phải được kiểm toán bởi công ty kiểm toán độc lập của Việt Nam hoặc công ty kiểm toán độc lập khác được phép hoạt động hợp pháp tại VN.

3. Đăng ký sử dụng sổ kế toán:

Doanh nghiệp phải đăng ký về sử dụng sổ kế toán với cơ quan thuế địa phương (nơi đăng ký nộp thuế) hai sổ kế toán: Sổ cái và Sổ Nhật ký, hoặc Sổ đăng ký chứng từ ghi sổ (số trang và dấu giáp lai). Sổ cái và Sổ Nhật ký, hoặc Sổ đăng ký chứng từ ghi sổ của doanh nghiệp không có xác nhận của cơ quan thuế địa phương sẽ không được chấp nhận về mặt pháp lý.

4. Điều kiện kế toán trưởng:

Khi đăng ký chế độ kế toán, hồ sơ có chỉ định bổ nhiệm kế toán trưởng:

- Kế toán trưởng của doanh nghiệp do Hội đồng quản trị (đối với doanh nghiệp liên doanh), Tổng giám đốc, hoặc người đại diện được uỷ quyền thường trú tại Việt Nam (đối với các doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài) tuyển chọn và chỉ định bằng văn bản. Khi có sự thay đổi kế toán trưởng, doanh nghiệp phải thông báo chính thức bằng văn bản cho Bộ Tài chính (trong thời hạn 20 ngày).

- Kế toán trưởng phải là người có trình độ chuyên môn (văn bằng tốt nghiệp) chuyên ngành về kế toán, tài chính từ bậc trung cấp trở lên; đã qua lớp bồi dưỡng kế toán trưởng (đối với người Việt Nam); có những hiểu biết cần thiết về kinh tế kỹ thuật và tài chính; có năng lực tổ chức, chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra, phân tích công tác tài chính, kế toán, thống kê, thông tin kinh tế và hạch toán kinh tế. Người đựoc cử làm kế toán trưởng phải có thời gian làm công tác thực tế về kế toán tối thiểu là 3 năm (nếu tốt nghiệp đại học), 5 năm (nếu tốt nghiệp trung cấp).